LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Hendrick Lauwrensz: twee keer op een schuttersstuk

Damrak 49

schutters van Wijk V, Nicolaes Pickenoy, 1630
schutters van Wijk V, Nicolaes Pickenoy, 1630amsterdam museum

Maar weinig mensen staan twee keer op een schuttersstuk, over het algemeen werden schutters die al een keer geportretteerd waren niet opnieuw afgebeeld als hun compagnie zich opnieuw liet schilderen.

Hendrick Lauwrensz is één van de weinige uitzonderingen, hij staat op Pickenoy's "Schutters van Wijk V onder kapitein Matthijs Willemsz Raephorst en luitenant Hendrick Lauwrensz" en op "Officieren en andere schutters van wijk V in Amsterdam onder leiding van kapitein Cornelis de Graeff en luitenant Hendrick Lauwrensz" van Jacob Backer.

Het eerste schilderij komt uit 1630, het tweede uit 1642. Het oudste schilderij heeft nog een traditionele indeling met twee rijen schutters boven elkaar, Jacob Backer probeerde in 1642 in het tweede schilderij al veel meer leven in de compositie te brengen.

Backer maakte het schuttersstuk in 1642 voor de grote zaal van de Kloveniersdoelen, de Nachtwacht is ook voor deze zaal geschilderd. En net als de Nachtwacht is ook dit schilderij van Backer later ingekort. Aan de bovenkant en de rechterkant zijn er stroken afgehaald.

Hendrick Lauwrensz staat op het schuttersstuk links naast kapitein Cornelis de Graeff. Laurensz houdt zijn hand op zijn hart, een teken van trouw.

Hendrick Lauwrensz was een boekverkoper en uitgever, net als veel anderen hier op het Damrak dat toen nog "op 't Water" heette. Matthijs Raephorst woonde een paar huizen verderop bij ingang van de Onze Lieve Vrouwesteeg.

Bron: rijksmuseum

Hendrick Laurensz op een detail van het schuttersstuk
Hendrick Laurensz op een detail van het schuttersstukamsterdam museum
Officieren en andere schutters van wijk V, Jacob Backer, 1642
Officieren en andere schutters van wijk V, Jacob Backer, 1642rijksmuseum
Hendrick Laurensz op een detail van het schuttersstuk van Backer
Hendrick Laurensz op een detail van het schuttersstuk van Backerrijksmuseum

Gegevens van 7 november 2026.