Overwintering op Nova Zembla

Bij uitgever Cornelis Claesz, hier op het Damrak, verscheen in 1598 het boek over de overwintering op Nova Zembla in het Behouden Huys. het was direct een bestseller. Het was boek was geschreven door één van de twaalf overlevers van de tocht; Gerrit de Veer.

Onder leiding van Willem Barentsz probeerden de overwinteraars een route naar Azië te vinden aan de noordkant van Rusland. Zo'n route zou een boel voordelen hebben, korter dan via Kaap de Goede Hoop, niet door de uitputtende hitte van de tropen en misschien wel het belangrijkste op deze route zouden de Hollandse kooplieden geen last hebben van de Portugezen en de Spanjaarden.

De gedachte dat je ook via het noorden naar China zou moeten kunnen varen was niet zo gek. Veel Amsterdamse koopmannen handelden op Archangel en waren dus al gewend om een heel eind naar het noordoosten te varen. Maar de poging van Barentsz mislukte en het schip kwam vast te zitten in het ijs. Barentsz en zijn mannen moesten in de bitterkoud overwinteren in een blokhut, "het Behouden Huys".

Gerrit de Veer hield een dagboek bij en dat werd de basis voor het boek dat  de avonturen beschreef. Zijn verhaal was precies wat het publiek in die tijd graag las. Verre avontuurlijke reizen door onverschrokken landgenoten.

Lang bleef onduidelijk of De Veer niet een deel van het verhaal had verzonnen. Toen in de 19e eeuw een Noorse walvisjager het Behouden Huys herontdekte bleken de vondsten het verhaal van Gerrit de Veer te bewijzen. Het huis zag eruit zoals De Veer had geschetst en zelfs de klok stond nog stil op het tijdstip dat in het boek staat beschreven.