LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Diaconieweeshuis

Amstel 1

het Diaconieweeshuis, Johannes van Call, 1690
het Diaconieweeshuis, Johannes van Call, 1690beeldbank

In 1656 kreeg de diaconie van de Nederduits Gereformeerde Gemeente een groot stuk land van de gemeente voor de bouw van een weeshuis. De stad was in de jaren daarvoor getroffen door de pest en veel kinderen waren wees geworden.

Het Diaconieweeshuis was voor kinderen waarvan de overleden ouders wel lid waren van de gereformeerde kerk maar geen poorter van Amsterdam. De ingang van het weeshuis was aan de Zwanenburgerstraat een verdwenen straat min of meer in het verlengde van de Staalstraat. Aan de Amstelkant had het weeshuis een tuin voor de kinderen.

Jongen en meisjes werden zo veel mogelijk gescheiden in het weeshuis. Beide groepen hadden een eigen ingang en er was een jongensbinnenplaats en een meisjesbinnenplaats.

In 1879 ontstond er een schandaal nadat bekend werd dat twee meisjes voor straf kaalgeknipt waren. De meisjes hadden het ochtendgezang verstoord. Toen de kranten over het incident schreven keerde de publieke opinie zich tegen hardhandige leiding.

Uiteindelijk boog het bestuur van het diaconieweeshuis, de straffen werden verminderd en de rel zorgde ervoor dat het uitgewoonde pand versneld werd vervangen door nieuwbouw. In 1888 werd het Diaconieweeshuis afgebroken en kwam er een nieuw weeshuis, dat in 1977 werd gesloopt om plaatst te maken voor de Stopera.

Bron: ons amsterdam

de kamer van de zusteren diaconessen, Jan Tolkamp, 1786
de kamer van de zusteren diaconessen, Jan Tolkamp, 1786beeldbank
de Zwanenburgwal en het Diaconesseweeshuis, 1870
de Zwanenburgwal en het Diaconesseweeshuis, 1870beeldbank
het Diaconieweeshuis, Herman Schouten, 1785
het Diaconieweeshuis, Herman Schouten, 1785beeldbank

Gegevens van 7 november 2026.