LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

herberg De Witte Olifant

Rembrandtplein 19

de Witte Olifant is het lage gebouw in het midden, zie het uithangbord aan de linkerkant, detail van een prent van Pieter Schenk
de Witte Olifant is het lage gebouw in het midden, zie het uithangbord aan de linkerkant, detail van een prent van Pieter Schenkrijksmuseum

Herberg de Witte Olifant is genoemd naar de Indische vrouwtjesolifant waarmee eigenaar Bartel Verhagen jarenlang door Europa had getoerd. De olifant kon allerlei kunstjes, tijdens jaarmarkten en kermissen blies zijn olifant deuntjes op een trompet, schoot ze met een musket en speelde ze met andere dieren. De Witte Olifant heeft ook hier op het Rembrandtplein opgetreden.

Onder de opvolgers van Verhagen groeide de herberg uit tot een populaire menagerie met exotische dieren, zoals een levend ‘waterpaard’ (een tapir), een grote schildpad, een aap en een Arabisch schaap met vier hoorns.

Bezoekers konden de dieren bekijken, maar een consumptie was verplicht. Veel van de dieren hadden zij nog nooit gezien, ze hadden het over een 'vliegende draak' en een 'raaf die drie talen sprak', die laatste was waarschijnlijk een papegaai.

Begin 18e eeuw gaat het steeds slechter met de herberg. In 1721 gaat de Witte Olifant failliet, in de inboedel zitten vooral opgezette dieren. Daarna blijft de Witte Olifant een herberg, maar zonder dieren. Wel zijn er 'geleerde goudvinken' te kopen, zangvogels die verschillende deuntjes kunnen fluiten.

Er is een gerestaureerde gevelsteen ' De Witte Oliphant ', met een Indische olifant met slagtanden, ingemetseld in een muur in de Nieuwe Batavierenstraat. Mogelijk heeft deze steen ooit de gevel van de herberg aan de Botermarkt gesierd , maar dat is niet zeker.

Bron: Marten Hell

de hele prent van de Botermarkt, Pieter Schenk, 1700-1711
de hele prent van de Botermarkt, Pieter Schenk, 1700-1711rijksmuseum

Gegevens van 7 november 2026.