LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Societeit van Berbice

Singel 468

kaart van Berbice, Hendrik de Leth, 1741
kaart van Berbice, Hendrik de Leth, 1741beeldbank

Zeeuwen en Hollanders hadden in de 17e eeuw niet alleen Suriname gekoloniseerd, maar ook het gebied ten westen daarvan wat wij nu kennen als Guyana. Rond de rivieren de Berbice en de Essequibo ontstonden tientallen slavenplantages.

De kolonies in Berbice waren berucht, de slaafgemaakten werden wreed behandeld en tropische ziektes maakten veel slachtoffers.

Nadat de Fransen de kolonies hadden overvallen werd de Sociëteit van Berbice opgericht om de plantages rondom de Berbice rivier te besturen. De Sociëteit had geen vaste locatie maar kwam op een aantal plekken bij elkaar waaronder hier op het Singel 468.

De sociëteit was een particuliere onderneming, Amsterdammers konden aandelen kopen zo deelnemen aan de plantages. Onder het bestuur van de sociëteit nam het aantal kolonies langs de Berbice rivier flink toe. Eind 18e eeuw waren er 120 slavenplantages met in totaal meer dan 12 duizend slaafgemaakten.

In 1763 brak de Opstand van Berbice uit, de grootste opstand van slaafgemaakten in Hollandse kolonies. Directe aanleiding waren de onmenselijke omstandigheden. Na een jaar en duizenden doden werd de opstand onderdrukt.

De slechte reputatie van de kolonies komt ook terug in de oud-Nederlandse uitdrukking 'naar de barrebiesjes gaan', dat wil zeggen: naar de hel gaan.

Bron: amsterdam.nl

Fort Nassau aan de Berbice rivier, Jan Jacob Hartsinck, 1770
Fort Nassau aan de Berbice rivier, Jan Jacob Hartsinck, 1770wiki
lijst met namen van plantages en plantage-eigenaren in Berbice, 1641
lijst met namen van plantages en plantage-eigenaren in Berbice, 1641rijksmuseum
inheemse en slaafgemaakte naast het cartouche van Berbice,
inheemse en slaafgemaakte naast het cartouche van Berbice,zeeuws archief

Gegevens van 7 november 2026.