Speelhuis Hof van Holland

Speelhuizen waren een combinatie van danszaal, muziekhuis en bordeel. De combinatie van muziek en prostituees lokte een breed publiek naar het havengebied, waar de meeste van de circa achttien speelhuizen waren gevestigd.

Op de Zeedijk zaten er negen, waarvan het Hof van Holland de bekendste was. Hier ging het feest tot diep in de nacht door, ondanks verplichte sluitingstijden. Bezoekers dronken en dansten op vioolmuziek. De gelagkamers van de speelhuizen waren vooral ontmoetingsplekken voor prostituees en hun klanten, maar sommige speelhuizen hadden ook privékamertjes.

Het houden van een speelhuis was eerst niet strafbaar, behalve als er overlast was. In het laatste kwart van de 17e eeuw waren er geregeld grootschalige invallen, waarbij schouten tientallen prostituees in de speelhuizen arresteerden.

De razzia’s werden aangezwengeld door de gereformeerde kerkenraad of bezorgde ouders van de prostituees. Ze leken de huizen nauwelijks te deren, het keerpunt kwam toen niet alleen de prostituées maar ook de ‘hoerenwaarden’ of -waardinnen opgepakt en berecht werden. Ook uitbaters van speelhuizen verdwenen achter slot en grendel, anderen kregen hoge boetes. Het Hof van Holland ging failliet in 1701.