LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Bij de Toren doopsgezinde schuilkerk

Singel 154

het interieur van de schuilkerk, 1670-1693
het interieur van de schuilkerk, 1670-1693beeldbank

De Waterlandse doopsgezinden kochten hier dicht bij de Jan Roodenpoortstoren in 1622 een oud pakhuis om bij elkaar te komen. Waterlandse doopsgezinden kwamen niet perse uit Waterland, het waren doopsgezinden die wat minder streng in de leer waren.

Het ging de groep erg goed. En dus werd pand na pand erbij gekocht. Zo ontstond een schuilkerk, "Bij de Toren". De kerk had de ingang hier aan het Singel, een achteringang aan de Herengracht en een zij-ingang aan de Bergstraat. De naam van de kerk verwijst naar de Jan Roodenpoortstoren die hier vlakbij stond.

Eén van de dominees hier is Cornelis Ansloo, hij en zijn vrouw zijn geportreteerd door Rembrandt, die ook andere leden van de schuilkerk afbeeldde.

Begin 19e eeuw gingen de Waterlanders samen met de doopsgezinden van de Singelkerk. En in 1814 besloot de Verenigde Doopsgezinden Gemeenten de kerk te slopen en de preekstoel en het orgel aan een Doopsgezinde kerk in Leeuwarden te verkopen.

Bron: Theo Bakker

de achteringang van de schuilkerk op de Herengracht, Gerrit Postma, 1830-1840
de achteringang van de schuilkerk op de Herengracht, Gerrit Postma, 1830-1840beeldbank
het heilig avondmaal bij de schuilkerk Bij de Toren, Hendrik de Winter, 1743
het heilig avondmaal bij de schuilkerk Bij de Toren, Hendrik de Winter, 1743beeldbank
het orgel, nu in de Doopsgezinde Kerk in Leeuwarden
het orgel, nu in de Doopsgezinde Kerk in LeeuwardenRCE

Gegevens van 7 november 2026.