Gevelsteen NAVIGARE NECESSE EST

Deze gevelsteen (varen is noodzakelijk) herdenkt de eerste geslaagde tocht naar de Oost. Op 2 april 1595 vertrok een konvooi van vier schepen, uit Amsterdam voor de eerste commerciële retourvaart naar Oost-Indië. Het werd uitgezonden door de Compagnie van Verre, één van de voorlopers van de V.O.C.

Het konvooi met 249 bemanningsleden stond onder leiding van Cornelis de Houtman. Het werd een barre tocht. 170 bemanningsleden overleefden het niet en ook één van de schepen keerde niet terug naar Amsterdam. In augustus 1597 was het restant van de vloot terug op de rede van Texel. Iets later arriveerden de schepen in Amsterdam.

De opbrengsten van deze eerste reis naar de Oost waren minimaal. De Houtman bleek een slecht leider, anders was deze eerste reis veel succesvoller geweest. Toch zorgde de reis voor groot enthousiasme. Het succes bestond eruit dat het gelukt was naar Oost-Indië te varen.

De reis van De houtman staat bekend als de Eerste Scheepvaart. Tot deze reis waren de Portugezen degenen die de lucratieve handel in specerijen beheersten. De Eerste Scheepvaart bewees dat ook voor de Nederlandse schepen de tocht haalbaar was. Snel probeerden anderen, met meer succes, de handel op Indië.

Op 2 april 1945 was het 350 jaar geleden dat het konvooi uitvoer. Ter gelegenheid daarvan werd door Willem Reyers deze steen gehakt. In verband met de oorlogsomstandigheden vond de herdenking in 1945 in besloten kring plaats. Pas drie jaar later, in 1948, werd de steen door burgemeester d'Ailly onthuld.