LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Sara Rothé en haar poppenhuizen

Keizersgracht 474

Jacob Ploos van Amstel, zijn vrouw Sara Rothé en zijn moeder Margaretha Tol, Jurriaan Buttner, 1735
Jacob Ploos van Amstel, zijn vrouw Sara Rothé en zijn moeder Margaretha Tol, Jurriaan Buttner, 1735wiki

Sara Rothé heeft twee prachtige poppenhuizen gemaakt. Waarschijnlijk begon ze daarmee nadat ze op een veiling in april 1743 voor ruim duizend gulden drie bestaande poppenhuizen had gekocht. Ze gebruikte de poppenhuizen en een collectie poppengoed (miniatuurvoorwerpen) als basis voor de twee nieuwe huizen.

Twee van de door Sara Rothé gekochte poppenhuizen waren van Cornelia van der Gon geweest. Die twee poppenhuizen vormden waarschijnlijk de basis voor het poppenhuis dat nu in Kunstmuseum Den Haag te zien is.

Sara Rothé schreef op bij wie ze voorwerpen voor dit poppenhuis bestelde en dus zijn de makers en leveranciers bekend: schilders, tingieters, zilversmeden, meubelmakers en ivoordraaiers. Het naai- en borduurwerk is waarschijnlijk van Sara zelf. In dit poppenhuis is de kraamkamer uit een van de poppenhuizen van Cornelia van der Gon ingebouwd.

Het derde poppenhuis dat Sara Rothé op de veiling kocht vormde de basis voor het poppenhuis dat nu in het Haarlemse Frans Halsmuseum staat. Er staan bijna 1000 kleine voorwerpen in dit poppenhuis. Het heeft een dokterskamer die genoemd is naar een bekende 18e eeuwse kwakzalver, de ‘kamer van astrologus Ludeman’.

Het maken van poppenhuizen was een liefhebberij van welgestelde vrouwen, het inrichten met alle benodigde miniatuurvoorwerpen was een kostbare aangelegenheid. Sara kwam uit een gegoede familie en na haar huwelijk met Jacob Ploos van Amstel speelde geld geen rol meer.

In de winter woonde het stel hier aan de Keizersgracht, in de zomer gingen ze naar hun buitenplaats ‘Klein Berkenrode’, vlak boven Haarlem, aan het Spaarne. Lang heeft Sara Rothé niet van haar poppenhuizen kunnen genieten.

Op 9 september 1751 was zij met haar man en twee nichtjes onderweg van Halfweg naar ‘Klein Berkenrode’, toen hun paarden op hol sloegen en met koets en al in de trekvaart terecht kwamen. Haar man en de twee nichtjes konden worden gered, maar Sara Rothé verdronk. Vanwege haar corpulentie konden de redders haar niet op tijd uit de koets krijgen.

Bron: huygens instituut

Gegevens van 7 november 2026.