Aalmoezeniersweeshuis

Op 1 januari 1666 ging hier het Aalmoezeniersweeshuis open. Het verving het oude Aalmoezeniershuis aan het Singel dat veel te klein geworden was. Het Aalmoezeniersweeshuis had plaats voor 800 kinderen.

Maar al snel was het weeshuis overvol, 20 jaar later zaten er 1300 wezen in het huis. Veel kinderen moesten samen één kribbe delen. Het aantal wezen nam toe door de groei van de stad, doordat ouders omkwamen door de pest, maar er werden ook veel kinderen te vondeling gelegd.

De omstandigheden in het Aalmoezeniersweeshuis waren slecht, niet alleen moesten de kinderen een slaapplaats delen, er heerste ook armoede. Het eten was eentonig en schraal: brood met boter of kaas, peulvruchten of grutten en één keer in de twee weken een stukje vlees. Het weeshuis was afhankelijk van geld van de stad en giften. Juist in economisch slechte tijden nam het aantal wezen toe, terwijl de inkomsten daalden.

In het Aalmoezeniersweeshuis kwamen de armste kinderen terecht, kinderen van poorters konden in het Burgerweeshuis terecht, terwijl veel geloofsgemeenschappen eigen huizen hadden voor hun eigen wezen. Alleen als je voor al deze voorzieningen niet in aanmerking kwam kon je in het Aalmoezeniersweeshuis terecht.

Jongens en meisjes werden strikt gescheiden. Jongens kregen tot hun vijftiende onderwijs, waarna ze meestal bij een baas in de stad geplaatst werden. Meisjes werden al gauw te werk gesteld in de handwerkwinkel van het Aalmoezeniersweeshuis. Met hun negentiende werden de jonge volwassenen geacht hun eigen brood te kunnen verdienen.

In 1824 werd het Aalmoezeniersweeshuis gesloten, de wezen die er toen zaten werden naar de werkkoloniën in Drenthe gestuurd, daar waren ze zo mogelijk nog slechter af. Het Aalmoezeniersweeshuis werd vervolgens het Paleis van Justitie, dat is het gebleven tot 2013. Tegenwoordig is het luxueuze hotel van de stad. Hoe een gebouw kan veranderen; van opvang van de allerarmsten tot opvang voor de allerrijksten. Een nacht in een kamer kost al snel 1000 euro.