LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Margaretha van Raephorst met een zwarte jongen

Herengracht 179

Margaretha van Raephorst met een zwart jongetje aan haar rechterhand, David van der Plas, 1680
Margaretha van Raephorst met een zwart jongetje aan haar rechterhand, David van der Plas, 1680museum Rotterdam

Margaretha van Raephorst laat zich schilderen met een zwarte huisbediende, net als haar man Cornelis Tromp. Hoogstwaarschijnlijk waren de jongens tot slaaggemaakten. De naam van de jongen naast Margaretha is niet bekend.

Margaretha van Raephorst is geschilderd door Jan Mijtens. Mijtens maakte vaker dit soort schilderijen. Een zwarte bediende op een schilderij werd als een statussymbool gezien.

Hoe cru het ook klinkt, er waren ook schildertechnische reden om de jongen af te beelden. Zo krijgt het schilderij meer contrast. Samuel van Hoogstraten schrijft in 1678: ‘het oog vindt het soms leuk om een Moor aan een meisje toe te voegen’.

Door de jongen de armband vast te laten maken ontstaat er extra contrast tussen zijn zwarte huidskleur en de bleke huis van Margaretha. Een bleke huid was een teken van schoonheid voor 17e eeuwse vrouwen. In 1680 lieten de Tromps hun beeltenissen schilderen door David van der Plas, en ook daar heeft Margaretha een zwarte jongen aan haar zijde.

de zwarte jongen op het schilderij van David van der Plas
de zwarte jongen op het schilderij van David van der Plasmuseum Rotterdam
Margaretha van Raephorst door Jan Mijtens, 1668
Margaretha van Raephorst door Jan Mijtens, 1668Rijksmuseum
de zwarte jongen op het schilderij van Jan Mijtens
de zwarte jongen op het schilderij van Jan MijtensRijksmuseum

Gegevens van 7 november 2026.