LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Dirck Jacobsz Leeuw, geschilderd door Govert Flinck

Lauriergracht 80

Dirck Jacobsz Leeuw, Govert Flinck, 1636
Dirck Jacobsz Leeuw, Govert Flinck, 1636wiki

Dirck Jacobsz Leeuw laat zich in 1636 schilderen door zijn neef Govert Flinck. Ver hoeft hij daarvoor niet te lopen, ze wonen naast elkaar hier aan de Lauriergracht. Het schilderij van heeft eeuwenlang in het doopsgezinde Rijpenhofje gehangen aan de Rozengracht.

Zowel Govert Flinck als Dirck Jacobsz Leeuw waren doopsgezind. Dat is ook de kleding te zien, Dirck Jacobsz heeft dure, maar ook sobere kleding aan, zonder opvallende kraag zoals een groot deel van de 17e eeuw in de mode was. Die soberheid werd gepreekt door de doopsgezinde dominees.

In 2013 is het schilderij onderzocht met een nieuw soort röntgenscanner. Onder het portret uit 1636 blijkt een eerder portret van Dirck Jacobsz Leeuw te zitten, ook geschilderd door Govert Flinck. Dat eerdere portret is veel frivoler, Dirck draagt veel modieuzere kleding met rode kousen, een mooie hoed, een brede witte kraag en manchetten.

Van wanneer het oudere portret is, is niet bekend. Dirck zal nog niet gedoopt zijn toen het geschilderd werd, doopsgezinden worden pas op volwassen leeftijd gedoopt. In de 17e eeuw golden de strenge regels over soberheid pas vanaf de doop, tot die tijd was er veel meer toegestaan.

Na de doop moest het schilderij worden aangepast, het moest bescheidener. Zodat het zou passen voor iemand uit de doopsgezinde gemeente in Amsterdam. Govert Flinck overschilderde dus zijn eigen werk in 1636 en verving de modieuze kleding van de jonge Dirck achter nieuwe lagen zwarte verf.

Bron: Trouw

Gegevens van 7 november 2026.