Luthers Weeshuis

Het Luthers Weeshuis is gebouwd in de 17e eeuw. Het gebouw stamt uit 1678. De Luthersen kwamen vooral uit het buitenland. Uit Duitsland en de Noorse landen. Aanvankelijk waren dat vooral rijke kooplieden, maar in de 17e eeuw trok Amsterdam heel veel arme ambachtslieden uit het buitenland. Al snel waren er ook veel Lutherse wezen.

De Lutherse Kerk was niet rijk genoeg om goed voor de eigen wezen en armen te kunnen zorgen tot ongenoegen van het stadsbestuur. De oplossing kwam in 1678. De rijke Lutherse koopman Jan Geerkens kocht hier een erf en bouwde het weeshuis voor zijn geloofsgenoten.

De toelatingseisen waren streng, de overleden ouders moesten al jarenlang lid van de Lutherse Kerk zijn geweest en vader moest voldoende lang Amsterdams poorter was geweest. Er was nog steeds niet voldoende geld om alle weeskinderen van de migranten op te vangen. In 1760 woonden hier 280 kinderen.

Tot eind 19e eeuw is het gebouw steeds verder uitgebreid. De huidige gevel komt uit 1784. Boven in de gevel zit een zwaan, het traditionele teken van de Luthersen. Zo zit er ook een zwaan boven op de Ronde Lutherse Koepelkerk aan het Singel.

De Franse bezetting maakte een eind vaan het weeshuis, het gebouw werd in 1811 gevorderd om te dienen als kazerne. Nadat de Fransen waren vertrokken kreeg het Lutherse Weeshuis veel verschillende functies. Het was een opvang voor cholerapatenten, het werd weer een kazerne en ook zat er jarenlang een hotel.

In 1978 ernstig beschadigd door brand. Tegenwoordig zit het vol ateliers en werkruimtes.