Amstelsluizen

De Amstelsluizen zijn al in 1673 gebouwd, vooral om het vieze en stinkende grachtenwater in de stad beter te kunnen verversen. De aanleg van de sluizen was één van de eerste waterbouwkundige daden van burgemeester Hudde. Hudde was een jaar eerder aangetreden en in zijn 21 periodes als burgemeester zou hij een groot aantal maatregelen bedenken om het water beter te beveiligen tegen het water en om het water schoner te maken.

De Amsterdamse grachten waren in de 17e eeuw één groot open riool. Bewoners en bedrijven loosden er afval, uitwerpselen, mest en slachtafval. De stroming in de grachten was niet voldoende om al dat afval af te voeren waardoor de grachten steeds viezer werden. Dat was onhygiënisch en vooral in de zomer stonken de grachten verschrikkelijk.

Hudde bedacht een systeem om de doorstroming te verbeteren. Hij maakte daarbij gebruik van eb en vloed, Amsterdam stond in die tijd nog in open verbinding met de zee. Bij eb werden de sluizen opengezet, zodat het Amstelwater het vuile grachtenwater naar het IJ kon spoelen.

Het systeem verbeterde de waterkwaliteit, maar de grachten bleef smerig. Hudde liet daarom een paar vuilwatermolens bouwen die moesten helpen om het grachtenwater af te voeren. In die vuilwatermolens liepen paarden rondjes waardoor schoepen het water oppompden. Ook dat hielp een beetje, maar Amsterdam bleef tot eind 19e eeuw problemen houden met erg vies grachtenwater.

De Amstelsluizen werken nog steeds, maar staan bijna altijd open. Alleen als het water in de Amstel uitzonderlijk hoog of juist bijzonder laag staat worden de sluizen gesloten. De laatste keer was in 2003.