LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

pont over het IJ

stationseiland

Valkenwegpont , gezien van de De Ruijterkade naar het IJ
Valkenwegpont , gezien van de De Ruijterkade naar het IJStadsarchief Amsterdambeeldbank

Het pontje over het IJ is gratis, sinds de eerste dag op maandag 6 mei 1912. De bewoners van Amsterdam-Noord vragen er dan al 35 jaar om. Volgens hen is gratis vervoer noodzakelijk voor de ontwikkeling van het gebied boven het IJ.

Meteen zijn de ponten overvol. Vooral jongeren vinden de overkant leuk en genieten van een gratis pleziervaartje. De 'Nieuwe Rotterdamse Courant' meldt op 17 mei: “Duizenden en duizenden kinderen uit Amsterdam’s volksbuurten, een niet te tellen schare, hebben gehoord van het gratis vervoer”.

Het gratis vervoer verandert Noord voorgoed. De rustige straten aan de noordoever van het IJ worden overspoeld met Amsterdammers die zich niet altijd even netjes gedragen. Vooral voor de politieagent die dienst heeft, is dit wennen. Zijn rustige dagen als een soort dorpsveldwachter zijn voorbij.

“De stoomponten zijn tot zinkens toe gevuld. Jan Rap vaart gratis op en neer, verlaat de boot niet, verpest de atmosfeer, bederft genot (…) en bezoedelt de vloer.”, schrijft een anonieme briefschrijver in het katholieke dagblad 'De Tijd' van 24 juli 1912.

Bron: ons amsterdam

de pont in Noord. 1955
de pont in Noord. 1955Wikimedia Commons · IISGIISG
kettingboot als pont in 1900
kettingboot als pont in 1900Stadsarchief Amsterdam · Johan Marius Schalekampbeeldbank
pont door het bevroren IJ
pont door het bevroren IJWikimedia Commons · IISGwiki
Drukte op de pont over het IJ, achter het Centraal Station, Bestanddeelnr 932-4094
Drukte op de pont over het IJ, achter het Centraal Station, Bestanddeelnr 932-4094Wikimedia Commons · Marcel Antonisse / AnefoWikimedia Commons

Gegevens van 7 november 2026.