LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Het eerste (beetje) democratische stadsbestuur van Amsterdam

Nieuwendijk 192

alliantiefeest op de Dam
alliantiefeest op de Dambeeldbank

Begin 1795 veroveren Franse troepen Nederland, stadhouder Willem V vlucht voor uit hen naar Engeland. In Amsterdam nemen de patriotten de macht over. Overal in Amsterdam vinden wijkvergaderingen plaats. De gekozen vertegenwoordigers van die vergaderingen komen hier op 19 juni 1795 hier bij elkaar in Het Wapen van Emden, een oude herberg.

Je zou kunnen zeggen de eerste min of meer democratische gemeenteraad. Min of meer democratisch, want in de wijkvergaderingen mogen alleen mannen stemmen en die moeten dan ook ouder dan 25 zijn en meer dan 300 gulden belasting betalen.

De vergadering van 19 juni wordt groots gevierd. De vertegenwoordigers worden met een militaire escorte naar de herberg gebracht. In de stad staan tien tableau's vol vrijheidsmaagden en vertrapte ketens en de winkels zijn die dag gesloten. Om 12 uur werden de zestig vertegenwoordiger beëdigd en was de gemeenteraad een feit. Van de democratie kwam niet veel terecht, de Fransen trokken in de jaren daarop de touwtjes stevig aan.

Bron: meer over dit verhaal

feestdecoratie in juni 1795 in dit geval op het Kadijksplein
feestdecoratie in juni 1795 in dit geval op het Kadijkspleinbeeldbank
spotprent op de eerste vergadering in 1795, Jacob Smies, 1795
spotprent op de eerste vergadering in 1795, Jacob Smies, 1795beeldbank
penning met de eerste Patriotten burgemeester Hendrik Hooft
penning met de eerste Patriotten burgemeester Hendrik HooftDe Nederlandsche bank

Gegevens van 7 november 2026.