LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

lolhuis Het Serpent

Dam

anti-homosexuele publicaties
anti-homosexuele publicatiespublic domain

In de 18e eeuw was de Dam nog veel kleiner. Waar we nu staan was aan beide kanten nog de bebouwing van de Warmoesstraat. Hier stond lolhuis Het Serpent een ontmoetingsplek voor homoseksuele mannen. Dat was redelijk algemeen bekend, de Republiek was tolerant tegenover homoseksualiteit zolang het maar niet al te openlijk was.

Die tolerantie veranderde drastisch in 1730. Het ging slecht met het land en radicale predikers wezen homoseksuelen aan als de schuidigen. Nadat er in Utrecht twee mannen betrapt zouden zijn in de Domtoren, trok een golf van homovervolging door de Republiek.

Opgepakte mannen werden gemarteld en met de zo verkegen bekentenissen werden weer nieuwe mannen opgepakt. Tussen mei 1730 en oktober 1733 werden honderden mannen berecht. Bijna honderd van hen kregen de doodstraf.

Vele anderen vluchten naar het buitenland, dat deed ook de waard van Het Serpent. Zijn vrouw werd wel opgepakt. Zij verklaarde dat het lolhuis op de bovenverdieping kamers had en dat haar man homoseksuele mannen naar boven begeleidde. De twee kamers waren ingericht met ledikanten en een kast met vrouwenmutsen en schorten. Volgens de vrouw mocht alleen haar man naar boven komen om voedsel en drank te brengen.

De vrouw van de waard werd veroordeeld tot levenslange verbanning uit Amsterdam. In Amsterdam werden in die jaren 18 mannen ter dood veroordeeld.

Bron: amsterdam.nl

18e-eeuwse kleurengravure van een zich vrouwelijk gedragende homoseksuele man, die ook wel een molly of macaroni genoemd werd
18e-eeuwse kleurengravure van een zich vrouwelijk gedragende homoseksuele man, die ook wel een molly of macaroni genoemd werdpublic domain
prent over de Utrechtse sodomie-processen, 1730
prent over de Utrechtse sodomie-processen, 1730rijksmuseum

Gegevens van 7 november 2026.