LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Chirugijnsgilde poortje

Nieuwmarkt

het Chirurgijnspoortje, Willem Wenckebach, 1909
het Chirurgijnspoortje, Willem Wenckebach, 1909beeldbank

Door deze poort bereikten de chirurgijns hun gildekamer voor vergaderingen en de chirurgijnsexamens. De poort gaf ook toegang tot het Theatrum Anatomicum waar de ontledingen, de anatomische lessen, plaatsvonden.

In de gevel van de poort zat een buste van Hippocrates met daaronder de inscriptie ‘Theatrum Anatomicum’. Een verguld windvaantje op de spits van de koepeltoren met het woord ‘anatomia’ gaf de plaats aan van het Theatrum Anatomicum, de trots van het Amsterdams chirurgijnsgilde. Op het schilderij van Ouwater is dat vaantje te zien.

De chirurgijns hadden over het algemeen hele praktische bezigheden: het verwijderen van galstenen en uitwendige gezwellen, aderlaten, het zetten van bloedzuigers en het ‘koppen’. Dan zetten ze een heet glas op de huid om een infectie ‘eruit te trekken’.

Bron: ntvg

de Sint-Antoniuswaag, Isaac Ouwater, 1780-1790. Bovenop de Waag het vergulde windvaantje
de Sint-Antoniuswaag, Isaac Ouwater, 1780-1790. Bovenop de Waag het vergulde windvaantjerijksmuseum
de werkplaats van het chirurgijnsgilde, Abraham Zeeman, 1731
de werkplaats van het chirurgijnsgilde, Abraham Zeeman, 1731rijksmuseum
penning van het chirurgijnsgilde, 1771
penning van het chirurgijnsgilde, 1771rijksmuseum

Gegevens van 7 november 2026.