LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Voetbooggilde

Singel 425

de schutters van het Voetbooggilde op de Braspenningmaaltijd van Cornelis Anthonisz, 1533
de schutters van het Voetbooggilde op de Braspenningmaaltijd van Cornelis Anthonisz, 1533hart.amsterdamhart.amsterdam

Het voetbooggilde is de oudste schutterij van Amsterdam. Eind 13e eeuw wordt het voetbooggilde Sint Joris voor het eerst in een document genoemd. De schutterij werd opgericht om de stad te verdedigen, gewapende burgers die in hun vrije tijd wacht liepen en de openbare orde handhaafden.

Het voetbooggilde was lang de belangrijkste schutterij van Amsterdam, al vroeg hadden ze een eigen kapel in de Oude Kerk. Bij de schutterij hoorde een groot aantal gebruiken en tradities, optochten door de stad, schietwedstrijden, trommelen, vaandelzwaaien en grote feesten.

Geoefend werd er in de Voetboogdoelen, waarschijnlijk is het Voetbooggilde hier halverwege de 15e eeuw neergestreken, vlak nadat het Singel was gegraven. Het gebied was toen nog niet gebouwd en er was genoeg ruimte voor de schutters. Ze hadden langwerpige oefenvelden die doorliepen tot aan de Kalverstraat, daar was in eerste instantie ook de hoofdingang, later kwam daar een poortje.

Nadat de Amsterdam over was gegaan naar het protestantisme werden de schutterijen veel meer herenclubs, waar de elite van de stad voor het plezier schoot, uitgebreid feestvierde en zo nu en dan in vol ornaat door de stad paradeerde. In 1649 werden de oefenbanen bebouwd en ontstonden de Voetboogstraat en de Handboogstraat, de doelgebouwen bleven wel staan.

Bron: amsterdam.nl, amstelodamum

Schutters van de compagnie van kapitein Albert Coenraetsz Burgh, Werner van den Valkert, 1625
Schutters van de compagnie van kapitein Albert Coenraetsz Burgh, Werner van den Valkert, 1625hart.amsterdamhart.amsterdam
de overlieden van de Voetboogdoelen, Bartholomeus van der Helst, 1566
de overlieden van de Voetboogdoelen, Bartholomeus van der Helst, 1566hart.amsterdamhart.amsterdam
zilveren drinkhoorn van het Sint Joris- of Voetbooggilde, 1566
zilveren drinkhoorn van het Sint Joris- of Voetbooggilde, 1566hart.amsterdamhart.amsterdam

Gegevens van 7 november 2026.