LociAmsterdam, verhaal voor verhaal

Verhaal

Handbooggilde

Singel 421

maaltijd van zeventien schutters van de Handboogdoelen onder kapitein Geurt van Beuningen, Jan Tengnagel, 1613
maaltijd van zeventien schutters van de Handboogdoelen onder kapitein Geurt van Beuningen, Jan Tengnagel, 1613rijksmuseumrijksmuseum

In de loop van de 14e eeuw werd het handbooggilde Sint Sebastiaan opgericht, het was, na het voetbooggilde, de tweede schutterij van Amsterdam. Schieten met een handboog is veel moeilijker dan schieten met een voetboog. De schutters hadden een flinke training nodig en de kruisboog moest ook per schutter verschillend worden ingesteld.

Elk jaar in mei organiseerde het gilde een groot feest, een belangrijk onderdeel daarvan was het papegaaischieten, wie de papegaai van een lange stok kon schieten was een jaar lang de schutterskoning.

De schutterijen organiseerden ook wedstrijden op de oefenbanen achter het Doelengebouw. Die banen waren lang en liepen door tot aan de Kalverstraat. Toen de schutterijen halverwege de 17e eeuw hun militaire functie verloren wilde de stad de oefenbanen bebouwen. Uit protest organiseerde het handbooggilde grote wedstrijden in 1648 en 1649, maar dat kon het stadsbestuur niet tegenhouden. In 1650 werd begonnen met de aanleg en bebouwing van de Voetboogstraat en de Handboogstraat.

De schutterij werd daarna steeds meer een ontmoetingsplek voor de Amsterdamse elite. Lidmaatschap van de schutterij was voorbehouden aan de rijkste en machtigste burgers van Amsterdam, die in de doelen bijeenkwamen om gezellig te eten, drinken en roken.

Bron: amsterdam museum, wiki

Schutters van de compagnie van kapitein Jan Jansz Carel,  Gerrit Pietersz, 1604
Schutters van de compagnie van kapitein Jan Jansz Carel, Gerrit Pietersz, 1604amsterdam museumamsterdam museum
Schuttersmaaltijd van Wijk I met kolonel Jan van de Poll, Johannes Spilberg, 1650
Schuttersmaaltijd van Wijk I met kolonel Jan van de Poll, Johannes Spilberg, 1650amsterdam museumamsterdam museum

Gegevens van 7 november 2026.