Stadszwanenhok

Zwanen werden in de 16e eeuw als edele dieren gezien, die lang niet door iedereen gehouden mochten worden. Pas nadat Amsterdam eigenaar werd van de gebieden om de stad, kreeg Amsterdam het recht om zwanen te houden.

Er werd zelfs een pluimgraaf aangesteld die voor de stadszwanen moest zorgen. Hij moest de zwanen kortwieken en brandmerken, ze kregen drie kruisjes in hun bek gebrand.

Maar hij moest ze ook helpen. In het voorjaar door voldoende takken aan te leveren om nesten te bouwen en in de winter door ze samen te drijven in een kooi om de koude door te komen. Die kooi lag hier waar de Zwanenburgburgwal en de Amstel bij elkaar komen.

Er golden strenge straffen voor wie de zwanen kwaad deed of eieren stal. Boetes van veertig tot zestig gulden, openbare geseling of zelfs een half jaar op water en brood in de cel.

Van de pluimgraaf werd ook verwacht dat hij elk jaar met Sint Maarten (11 november) een zwaan leverde aan de notabelen van de stad. De verzorging van de zwanen werd een kostbare zaak en toen in het rampjaar 1672 bezuinigd moest worden werd de functie van pluimgraaf geschrapt.