Bayart

De Bayart was een opvang voor dakloze bezoekers aan de stad. In de gang achter de Gasthuispoort zat aan de linkerhand de Bayart, met een eigen poort, die getekend is door Herman Schouten in 1793.  Boven de poort was te lezen: 'Drie nachten langer niet herberg ik diet behoeft | en hou de vierde uyt de scoisters en geboeft.

De Bayard was de opvolger van de verschillende gasthuizen die een soortgelijke opvang hadden gehad. Na de alteratie in 1578 werden die samengevoegd in dit pand. In het  dagverblijf werden de passanten ‘ontfangen, gekoestert, gespyst en gelaeft’.

In het midden van de vierkante ruimte was een grote vuurplaats, rondom stonden rijen banken. Niet iedereen kreeg een slaapplek; er waren ook ‘staanplaatsen’ voor gasten die het zich zo goed en zo kwaad als het ging gemakkelijk maakten.

In principe was elke bezoeker van de stad welkom, maar in de praktijk was het vooral een opvang van daklozen geworden. Zieken kwamen er niet in; die moesten naar het Sint Pietersgasthuis. De gasten werden gecontroleerd op ongedierte, als het nodig was werden de kleren een nacht in de rookkamer opgehangen.

De omwonenden van de Bayart waren niet blij met hun buren, er waren voortdurend klachten  over misdragingen. Tussen de stichting in 1590 en 1804 vaardigde het stadsbestuur een stroom van keuren uit om overlast tegen te gaan en ongewenste gasten te weren. Het haalde weinig uit. Ook het opsluiten van overlastgevers in rasp- of spinhuis hielp niet, net als lijfstraffen.

De Fransen maakten uiteindelijk een eind aan de Bayart. In 1811 werd besloten om de opvang te sluiten.